Veelgestelde vragen – Palingpassage

--- Over schieraal en het probleem ---

1. Welk probleem lost Palingpassage op?

Schieralen die stroomafwaarts trekken naar zee worden gedood of gewond door turbines, overstorten en waterinlaten. De FAO stelt dat “geen enkel land een bevredigende oplossing heeft gevonden voor stroomafwaartse palingtrek”. Palingpassage is een eenvoudig, passief en elektriciteitsloos systeem dat schieralen veilig langs dammen en stuwen leidt.
 

2. Waarom focussen op schieraal in plaats van glasaal?

Schieraal is de voortplantingsgeneratie. Zonder schieralen die de zee bereiken, geen glasaal, geen palingkwekerij, geen wilde paling. De meeste producten voor palingpassage negeren de schieraal – Palingpassage is speciaal voor hen gebouwd.
 

3. Hoe werkt uw stroomafwaartse palingpassage?

Een afgesloten HDPE buis wordt over de dam gelegd, met beide uiteinden onder water. Water stroomt vanzelf van het hoger gelegen bovenwater naar het lagere benedenwater – geen pomp, geen elektriciteit. Palingen komen via de bodeminlaat binnen en drijven zachtjes door de buis, langs turbines en overstorten.
 

4. Kunnen de drukveranderingen in de sifon palingen verwonden of doden?

Nee. In een sifon daalt de waterdruk licht bij de kruin, maar bij hoogteverschillen onder 10 m (ons ontwerpbereik) komt de druk nooit onder de dampdruk van water – dus geen cavitatie of gasbelziekte. Palingen ervaren dezelfde drukverandering als wanneer ze 5 m dieper in een rivier zwemmen. Een peer‑reviewed studie (Baker et al., 2019) toonde geen sterfte of verwondingen na 48 uur.
 

5. Helpt u ook glasalen stroomopwaarts?

Nee – Palingpassage richt zich uitsluitend op stroomafwaartse trek van schieraal. Stroomopwaartse glasaalpassage heeft al verschillende oplossingen (borstelgoten, aalladders). Het dringende, onopgeloste probleem is stroomafwaartse migratie. Dat is onze niche.
 

6. Waarom is stroomafwaartse palingpassage zo moeilijk?

Palingen zijn zwakke zwemmers, leven op de bodem en trekken ’s nachts. Conventionele visroosters en oppervlakteomleidingen werken niet goed. De sterfte in turbines kan oplopen tot meer dan 80%. De FAO zegt: “geen specifieke oplossing is geïmplementeerd in Noord‑Amerika of Europa” – omdat bestaande methoden duur, elektriciteitsafhankelijk of gewoon niet effectief zijn.

--- Wat Palingpassage anders maakt ---

7. Wat maakt uw systeem anders?

• Geen elektriciteit – pure zwaartekracht sifon
• Geen bewegende delen – alleen een buis, geen pompen of kleppen
• Geen roest – volledig HDPE en roestvast staal (316)
• Geen visbehandeling – palingen gaan vrijwillig
• Verplaatsbaar – plaatsing binnen een dag, na migratie weer weg
• Lage kosten – geen betonwerk, geen breekwerk in de dam
• Subsidieklaar – bewezen trackrecord, in aanmerking voor EU‑subsidies

8. Is het systeem bewezen?

De technologie bouwt voort op onze HDPE buiseraring, in gebruik sinds 2005 (algenteeltsystemen te zien op CNN en cover van Biodiesel Magazine). Voor paling volgt het ontwerp de biologische eisen van FAO, EPRI en Larinier & Travade. Wij zijn klaar voor proefprojecten met onderzoekspartners.

9. Voor welke aalsoorten werkt Palingpassage?

Alle catadrome aalsoorten die stroomafwaarts trekken om te paaien:

• Europese aal (Anguilla anguilla)
• Amerikaanse aal (Anguilla rostrata)
• Japanse aal (Anguilla japonica)
• Kortvin‑ en langvinaal (Anguilla australis, A. dieffenbachii)

10. Waarom werken dure visliften niet voor schieraal?

De meeste grote visliften zijn ontworpen voor sterke, stroomopwaarts trekkende vissen zoals zalm. Schieraal is anders:

• Zwakke zwemmer – kan sterke stroming niet aan
• Bodembewoner – inlaten aan oppervlak missen hem
• Nachtactief – camerasystemen zien hem niet
• Gevoelig voor turbulentie – conventionele liften verwonden hem
  Zelfs liften van miljoenen euro’s falen vaak voor schieraal. Palingpassage is specifiek voor paling ontworpen: lage stroomsnelheid, bodeminlaat, geen turbulentie – voor een fractie van de kosten.

--- Techniek en prestaties ---

11. Hoe vinden palingen de inlaat?

De inlaat is een achthoekige ring van 4,6 m diameter die 21 m² rivierbodem bedekt met 60 inlaatgaten aan de onderzijde. Palingen zwemmen van nature over de bodem – ze komen de ring vanzelf tegen. Maar er is meer: de hoofdbuis van 30 cm trekt continu water aan via die 60 gaten. Elk gaatje laat een klein stroompje door. Samen creëren die 60 stroompjes een zachte, ritmische trilling (vibratie) in het water.

Palingen voelen dit met hun zijlijnorgaan – hetzelfde orgaan waarmee ze prooien en stroming waarnemen. Het is alsof een gebouw alle ramen en deuren open heeft staan: er ontstaat een natuurlijke tocht die je van buiten al voelt. Zo voelt de aal onze ring van meters afstand, zwemt ernaartoe en gaat door een van de 60 gaten naar binnen.

Geen extra pompen, geen lokleidingen, geen bewegende delen – alleen een natuurlijke trilling die de aal niet kan weerstaan.

12. Wat met verstopping door bladeren of vuil?

Onmogelijk. Alle inlaatgaten zitten aan de onderzijde van de ring, naar beneden gericht. De ring staat op verstelbare pootjes (5–15 cm) boven de rivierbodem. Bladeren, takken en slib gaan eronderdoor – ze kunnen niet worden aangezogen. Geen roosters, geen schermen, geen dagelijks onderhoud.

13. Hoe regelt u de stroomsnelheid in de sifon? Is dat veilig voor schieraal?

In een zwaartekrachtsifon wordt de stroomsnelheid bepaald door het hoogteverschil en de buisdiameter. Wij hebben geen actieve regeling nodig, omdat we de buis voor elke locatie zo dimensioneren dat de natuurlijke snelheid ruim onder 1 m/s blijft – een veilige, zachte snelheid voor drijvende schieralen. Bij grotere hoogteverschillen gebruiken we een grotere buisdiameter. Geen pompen, geen kleppen, geen complexiteit.

14. Heeft u een extra lokstroom (aftakleiding) nodig om palingen de sifon in te leiden?

Nee – de eigen stroming van de sifon is voldoende. Wetenschappelijke studies tonen aan dat schieralen gemakkelijk een zwaartekrachtomleiding binnenkomen en passeren met alleen de hoofdstroming.

• Baker et al. (2019) – palingen gingen vrijwillig een zwaartekrachtsifon binnen bij 1,2 m/s. Geen extra lokleiding nodig.
• Egg et al. (2017) – palingen passeerden een onderstroom schuif met alleen de afvoer als lokstroom.
• Huisman et al. (2023) – 100% van de palingen passeerde een getijdensluis zonder extra lokmiddel – de zwaartekrachtstroom alleen trok ze aan.

De zachte, continue sifonstroom van Palingpassage (meestal <1 m/s) is genoeg om palingen van de bodem naar de inlaat te leiden. Een aparte lokleiding zou extra kosten en complexiteit geven zonder bewezen voordeel. Wij houden het simpel, passief en betrouwbaar.

--- Onafhankelijk wetenschappelijk bewijs ---

Wetenschappelijk bewijs – onafhankelijke studies bevestigen falen van bestaande palingpassages

➜ 1. Wageningen University (Nederland, 2023) – Van Keeken et al.

• Slechts 46% van de schieralen bereikte de Noordzee.
• 14,3% stierf in één enkel gemaal (IJmuiden).
• Palingen liepen weken vertraging op en trokken herhaaldelijk terug.

➜ 2. Baker et al. (Verenigd Koninkrijk, 2021)

• Slechts 28% van de schieralen gebruikte een zwaartekrachtsluis (dagelijks open).
• 43% ging door gevaarlijke pompen.
• Palingen trokken tot 10 keer terug, met vertragingen tot 21 dagen.

➜ 3. Thünen Instituut (Duitsland, 2012)

• 32% van de migrerende schieralen gedood bij een waterkrachtcentrale – ondanks een vistrap en aalomleiding.

➜ 4. Versnellingsmeters studie (gemaal)

• 75% van de schieralen migreerde via het gevaarlijke gemaal (geen veilige omleiding).
• Palingen vertoonden hoge stress (verhoogde versnelling) vlak voor passage.
• 20% migreerde dat seizoen niet.

➜ 5. Baker et al. (2019) – vergelijking luchtlift vs. zwaartekrachtsifon

• 100% van de schieralen die de zwaartekrachtsifon binnengingen, passeerde succesvol.
• Palingen dreven passiever – minder stress.
• Geen sterfte of verwondingen.

Conclusie: Alle studies tonen aan dat conventionele oplossingen falen voor schieraal. De zwaartekrachtsifon van Palingpassage werkt – bodeminlaat, passieve lokking, geen elektriciteit, geen stress.

--- Installatie en service ---

15. Kan ik Palingpassage op mijn dam of stuw installeren?

Ja. Wij werken met dameigenaren, waterkrachtoperatoren, waterschappen en onderzoekers. Neem contact op met uw locatiegegevens (damhoogte, waterstroom, aalsoort, migratieperiode). Wij geven een gratis haalbaarheidsbeoordeling en een offerte voor een proefinstallatie.

16. Wat moet ik zelf op mijn locatie regelen?

Een minimaal waterniveauverschil (hoogte) van 0,5 m en een maximaal verschil van 10 m tussen boven‑ en benedenwater, toegang tot beide zijden van de dam, en toestemming van de bevoegde autoriteiten. Wij leveren de complete HDPE buis, inlaatsysteem en installatiehandleiding. Geen betonwerk, geen breekwerk in de dam.

17. Zijn duikers nodig voor installatie? Kunt u het systeem installeren en in bedrijf stellen?

Duikers zijn voor de meeste locaties niet nodig. Twee personen wadend in ondiep water (meestal <1 m diep) kunnen de inlaatring plaatsen en vastzetten met piketten of zandzakken. Het lichte HDPE ontwerp maakt handling eenvoudig – geen beton, geen zware machines.

Wanneer zijn duikers wel nodig?

• Waterdiepte >1,5 m, sterke stroming of zeer ongelijke rivierbodem.
  Voor die situaties kunnen we veilige installatieprocedures aanbevelen of lokale duikondersteuning.

Ja – wij bieden volledige installatie en inbedrijfstelling. Ons team kan het complete Palingpassage systeem op uw dam of stuw installeren, testen en overdragen. Neem contact op voor een locatiebeoordeling en offerte.

18. Geeft u garantie?

Ja. Palingpassage is gemaakt van HDPE en roestvast staal (316) – geen roest, geen bewegende delen. Wij geven 5 jaar garantie op alle componenten. Als een onderdeel defect raakt door materiaal‑ of fabricagefout, vervangen wij het gratis.

--- Subsidies en financiering ---

19. Kan Palingpassage worden gefinancierd met EU‑ of nationale subsidies?

Ja. Palingpassages kunnen in aanmerking komen voor:

• EU LIFE (biodiversiteit, natuurherstel)
• Horizon Europe (klimaatadaptatie, water)
• Interreg (Noordzee, Oostzee, Atlantisch)
• Nederlandse Regeling Natuurbescherming / POP3
• Vergunningsgelden voor waterkracht (naleving)
  Neem contact op voor een subsidiegesprek.

20. Wat kost het?

Elke locatie is anders. Wij bieden huureenheden voor seizoensmigratie en permanente installaties. Neem contact op voor een vrijblijvende offerte.

--- Vergelijking met andere producten ---

21. Hoe verschilt Palingpassage van andere aalsifons?

Andere aalsifons gebruiken vaak:

• Een vacuümpomp (elektriciteit) om de sifon te starten en te onderhouden.
• Borstels in de buis – ontworpen voor glasaal die stroomopwaarts klimt.
• Samengestelde materialen of roestvast staal (kan roesten).
• Ze blokkeren vaak schubvis – alleen aal mag door.

Palingpassage is anders:

• Geen elektriciteit – zwaartekrachtsifon, met de hand te ontluchten.
• Glad HDPE – geen borstels, geen obstakels. Schieraal drijft passief af.
• Geen roest – HDPE + 316 roestvast staal, veilig in zoet, brak en zout water.
• Laat schieraal alleen stroomafwaarts – wij blokkeren geen enkele vis.
• Eenvoudiger, goedkoper, echt passief.

22. Waarom gebruiken anderen geen eenvoudige sifon voor schieraal – en waarom is Palingpassage anders?

De meeste mensen denken dat een simpele buis over een dam verstopt, geen aal aantrekt of dicht slibt. Ingenieurs richten zich op dure oplossingen (pompen, vacuümsifons, visliften) – die ook falen voor schieraal.

Palingpassage lost de drie echte problemen op:

• Dekking – een enkele buis van 30 cm bestrijkt maar een smalle strook. Onze ring van 4,6 m bedekt 21 m² met 60 gaten. Palingen vinden hem vanuit elke richting.
• Verstopping – gaten wijzen naar beneden, ring staat op pootjes. Puin gaat eronderdoor – geen roosters, geen schoonmaken.
• Sediment – de ring hangt boven de bodem, vermijdt zand en slib.

Anderen hebben deze drie simpele oplossingen niet samengebracht. Palingpassage wel – en daarom werkt onze zwaartekrachtsifon wanneer anderen falen.

Nog vragen?

Neem contact op – wij bespreken graag uw specifieke uitdaging voor schieraalpassage.